چگني: يکي از طوايف کرد (فرهنگ بوره که يي، ص ۳۴۵). از ايلهاي کرد که شاه اسماعيل به آنان امارت و الکاداد در خراسان- قوچان- سرولايت- نيشابور- مرو و غيره (ايلها و طايفه هاي عشايري کرد، ص ۱۵). عده اي از اين ايل در دره شاهرود مستقرند و به کشت برنج و گندم روزگار مي گذرانند (ايلها و طايفه هاي عشايري کرد ايران، ص ۴۳). چگني از طوايف کرد که به طارم و قاقزان و رودبار و الموت و کوهپايه هاي پشکلدره در زمان صفويان و افشاريان کوچ داده شده اند (ايلها و طايفه هاي عشايري کرد ايران، ص ۲۷) تيره هاي چگني عبارتند از: بهاري وند – بابايي – پيرمردوند – کلوند – گودرزوند – مختاروند – نظامي وند – رشوند – ميرخواند – پاچناري – پيرقلي وند – گوگير – مال امير – که در روستاهاي اقبال – قاقزان – طارم – قزوين – سکونت دارند. جمعيت چگني ها در حدود نهصد تا يک هزار خانوار است (ايلها و طايفه هاي عشايري کرد ايران، ص ۲۷).
چگني = چگنه لو: حدود ۲۰خانواده از اکراد چگني را که در سرولايت نيشابور بوده اند، در زمان قاجاريه به نوخندان برده اند (ايلها و طايفه هاي عشايري کرد ايران، ص ۸۳).
چگني: نام يکي از بخشهاي قديم غربي شهرستان خرم آباد (تاريخ خوزستان سيد محمدعلي امام).
چگني: از طوايف کرد قريب سه هزار خانواري هستند در سفيد رود و تنگ گاوشمار و رودخانه کشکان و رود خرم آباد و کوه مله شوانان سکونت دارند هزار و پانصد خانواري هم در اطراف قزوين هستند سيصد خانواري هم در لواي کرکوک و سليمانيه سيارند سيصد خانواري هم به ميان قشقايي رفته سکونت دارند. اين قبيله غير از چگني جزو همه وندند ( تاريخ کرد و کردستان، ج 1، ص ۸۷).
چگني: از طوايف قبيله اي عامله لر (سفرنامه مسيو چريکف، ص ۴۵). لرچگيني از اويماق قزلباش اند (تاريخ عالم آراي عباسي، ج ۳، ص ۷۹۳).
چگني: از تيره هاي ايل قشقايي در فارس مي باشند (فارسنامه ناصري، گفتار دوم، ص ۱۵۸۲).
چگني: از طوايف کرد که در عهد شاه عباس بزرگ به اين حدود کوچ داده شده اند. گروه زيادي از چگني ها در دهات دهستان هاي اقبال – قاقزان و تارم براي تمام سال ساکن هستند و تعدادي از آنها نيز ييلاق و قشلاق مي کنند و تيره هاي مختلف طايفه به نامهاي زير معروفند: بهاريوند – بابائي – پاپائي – پيرمردوند – پير کليوند – ميرخواند – پاچناري – خرکاني – درويشوند – کل وند – گوگر – گودرزوند – مال امير – مختاروند – نظامي وند (دکتر پرويز ورجاوند، سرزمين قزوين، تهران، انتشارات انجمن آثار و مفاخر فرهنگي، ص ۴۵۶).
چگني (طايفه): از طوايف ايل ايتوند مي باشد که در لرستان سکونت دارند. (ايرانشهر، ص ۱۴۰).
چگني (ايل): از ايلات لر زبان لرستان (دانشنامه جهان اسلام، ج 5، ص ۱۴۴).
چگيني (طايفه): از طوايف ساکن در قزوين و گيلان (سرشماري اجتماعي اقتصادي عشاير کوچنده، ۱۳۷۷، ص ۳۲).
چگيني: از تيره هاي عمله ايل قشقايي (سيه چادرها، ص ۱۷۲).
چگيني: از خاندانهاي ساکن در چالوس (دفتر تلفن چالوس, ص ۸).
چگيني: در دوره فرمانروايي آقا محمدخان قاجار از خرم آباد و فارس به قزوين و پيرامون آن آمده اند (محمدعلي خان رشوند – مجمل رشوند، ص ۲۰).
چگيني: از خاندانهاي ساکن در اراک (ياد نياکان، ص ۳۰).
مرجع: نامنامه ايلات و عشاير و طوايف (ايران تاريخي و فرهنگي)، تاليف منوچهر ستوده، ناشر: مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامي (بخش کتابخانه)، چاپ اول ۱۳۸۵
